مهرگان و نشاط


یاددداشت اول |

 

■ احسان مکتبی

بندهش کتاب آفرينش در بخش هفتم درباره برابري روز و شب آورده است: هنگامي که خورشيد از نخستين خرده (برج)بره (فروردين/حمل) فراز رفت، روز و شب برابر بودند که هنگام بهار است، سپس چون به نخستين خرده (برج)خرچنگ رسيد روزها بلندتر شدند که آغاز تابستان است. چون به نخستين خرده ترازو (ميزان / مهر)رسيد روز و شب برابر شدند که آغاز پاييز است. و نشان مي دهد که ايرانيان از ديرباز متوجه برابري و اعتدال آغاز فروردين و آغاز پاييز بوده اند و بنابر فرهنگ ما ايرانيان روز اعتدال خزان و جشن مهرگان است ،ايرانيان باستان براي هر روز نامي داشتند و بدين گونه هر ماه که نامش با آن روز برابر مي شد جشن مي گرفتند و بر اين اساس هر ماه در انتظار جشن بودند و مهرگان که در روزهاي آغازين پاييز برگزار مي شود از پايدارترين اين جشن ها بود. جشني به مانند عيد نوروز که چند روزي استمرار داشت. نکته پر اهميت در اين جشن ها توجه به ارزش و اهميت آب، خاک و منابع طبيعي  و در کنار آن سپاسگزاري از خداوند منان بخاطر اعطاي اين مواهب الهي بود. علاوه بر اين شادابي و نشاطي که مردمان براي کمک به يکديگر و کار و تلاش براي ساختن جامعه به آن نياز داشتند نيز در اين جشن هاي ماهانه حاصل مي شد؛ امروزه اما  جامعه افسرده و غمگين ما براي ساختن و تلاش بيشتر نيازمند ترويج روح شادابي و شادماني است. بايد در سياست ورزي ها و تصميم سازي ها به اين اصل حياتي توجه شود که ملتي مي تواند از تنگناهاي تاريخي سر بلند بدر آيد که شادابي و نشاط در آن نهادينه شده باشد، بايد غم و اندوه را به مدت زمان اندک و معدودي، محدود کرد و شادي و نشاط را گسترش داد، تاريخ، هيچ جامعه افسرده و غم زده اي را سراغ ندارد که به توسعه رسيده باشد، جامعه افسرده در برابر کوچکترين مشکلات در مي ماند و توان حل مساله را از دست خواهد داد، بنابراين، يکي از مهمترين مسايلي که حکمراني ما بايد به آن توجه کند لزوم گسترش نشاط در جامعه افسرده کنوني است، نگاهي به آسيب هاي اجتماعي فراوان در جامعه امروز شاهد مثال ماست، بدون نشاط، شور زندگي فروکش خواهد کرد و بدون اشتياق براي زندگي، خلاقيت و توليد از منظومه ذهني جامعه حذف مي شود و در نهايت به انحطاط گرفتار خواهيم شد، اين روزها البته سايه شوم جنگ و فشار سنگين اقتصادي ناي زندگي را از شهروندان ستانده است، اميد که دادار يگانه به همت کارگزاران خردمند در پناه تدبير و تامل ايران ما را به ساحل نجات برساند.